Tarih Bilimi Nedir 10

Tarih, geçmiş zamanın incelenmesi bilimidir.[2] “Tarih”, geçmiş zamanda olan vakaların incelenmesinin huzurı düzen, bu olaylarla müntesip bilgilerin ayyaşfi, toplanması, organizasyonu, sunumu ve yorumlanması ile bile ilgilenen bir şemsiye terimdir.[3]

İnsan yahut anatomi-dışı nüansı gözetmeksizin, zemin ve zaman aralığının kestirildiği bir geçmiş zaman dilimde, saika-sonuç ilişkisi kurup, vesika ve bulgular eşliğinde bilgiler toplayan bir bilimsel nitelikli disiplin olan tarih, rastgele bir bilim kümesine dahil edilmez; çünkü tarih, her alanın evvelini inceleyebilecek kadar geniş bir disiplindir. İnsanlık evveli laf konusu olduğunda, yazının icadından önceki zamanlara “tarih öncesi” denir.

Tarihî tetkik, geçmiş zamandaki vakalara ilişik tüm bilgilerin, vakaların vuku bulmuş olduğu devrin şartları kaynak önüne kırmızıınarak, olası olduğunca nesnel bir şekilde sunulması ile oluşur. Tarih, yaşanan vakaların bir daha evetşanabilmesi kadar bir muhtemellık olmadığından tabiat bilimlerindeki kadar deney ve gözleme dayanamaz.

Tarih sözcüğünün Batı dillerindeki kuma karşılığı, Grekçe: ἱστορία, historiá (mazmunı “tahkik”) teriminden türemiştir.[4] İyonya lehçesinde bildirme, çav transfer kanalıyla selen edinme anlamlarında kullanılan lafız, Attika lehçesinde görerek, tanık olarak bilme anlamlarının huzurı düzen çok daha geniş bir mazmun derunğiyle fizik, coğrafya, astronomi, bitki ve efsanevi bilgisi ve hatta tedricen tabiat bilgisini kapsayacak şekilde kullanılmıştır. Edward Carr’ın tanılamamıyla tarih, “doğrulanmış olgular kümesi”nden değişik bir şey bileğildir.[5]